
Thành Cổ Loa – Di sản độc đáo bậc nhất Việt Nam: Khám phá lịch sử hào hùng và kiến trúc độc đáo
Thành Cổ Loa, di sản văn hóa rực rỡ của người Việt cổ, không chỉ là minh chứng cho sự sáng tạo và kỹ thuật bậc thầy mà còn là điểm đến du lịch hấp dẫn, lưu giữ giá trị lịch sử và văn học nghệ thuật độc đáo.
1. Tổng quan về Thành Cổ Loa
1.1 Sự tích của Thành Cổ Loa
Cổ Loa, kinh đô của nước Âu Lạc dưới thời An Dương Vương và nước Đại Việt dưới thời Ngô Quyền, là một công trình kiến trúc độc đáo và hùng vĩ. Được các nhà khảo cổ học xác định là tòa thành cổ nhất, lớn nhất và có cấu trúc độc đáo nhất trong lịch sử xây dựng thành lũy của người Việt Cổ, Cổ Loa gắn liền với truyền thuyết về Chiếc Nỏ Thần, biểu tượng cho sức mạnh và quyền uy của vua An Dương Vương khi ông định đô xây thành vào thế kỷ III TCN.
Chiếc nỏ thần Kim Quy, một phát bắn hạ cả trăm quân địch, là minh chứng cho ý chí quật cường và sức mạnh của nước Âu Lạc. Dù vũ khí chỉ là gươm, giáo, cung tên, người dân ta đã chiến đấu kiên cường, anh dũng. Câu chuyện càng thêm phần bi tráng với mối tình đầy nước mắt giữa nàng Mỵ Châu và chàng Trọng Thủy.
Thành Cổ Loa, điểm du lịch độc đáo tại Hà Nội, không chỉ là nơi lưu giữ những truyền thuyết lịch sử hào hùng của dân tộc Việt Nam mà còn là minh chứng cho sự phát triển văn hóa lâu đời. Nơi đây, những nhân vật huyền thoại và dấu tích lịch sử đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống tinh thần của người dân Việt Nam.
Xã Cổ Loa, huyện Đông Anh, Hà Nội.
Giờ mở cửa: 6:30 – 18:00 hàng ngày
Giá tham khảo: 10.000 VNĐ/Người

Thành Cổ Loa, điểm du lịch độc đáo ở Hà Nội, lưu giữ những truyền thuyết lịch sử hào hùng của dân tộc Việt Nam.
1.2 Kiến trúc của Thành Cổ Loa
Truyền thuyết kể rằng, Thục An Dương Vương đã xây thành nhiều lần nhưng đều sụp đổ. Cho đến khi thần Kim Quy xuất hiện, đi quanh chân thành và để lại dấu chân. Vua An Dương Vương đã cho xây thành theo dấu chân rùa vàng, từ đó thành vững chãi không sụp đổ nữa.
Thành Cổ Loa, một công trình kiến trúc độc đáo của nước Âu Lạc, không hề kém cạnh những điểm đến lịch sử nổi tiếng khác như Nhà thờ Hàm Long. Nơi đây từng là hệ thống phòng thủ vững chắc, là minh chứng cho sức mạnh quân sự của cha ông. Dù không còn là thành lũy chống giặc, Thành Cổ Loa vẫn là biểu tượng văn hóa, phản ánh nền văn minh tiên tiến của nước ta thời xưa.

Toàn cảnh Thành Cổ Loa hùng vĩ từ trên cao.
Thành Cổ Loa, tòa thành cổ lớn nhất Việt Nam, được vua Thục An Dương Vương xây dựng từ thế kỷ thứ 3 trước Công nguyên làm kinh đô nước Âu Lạc. Nằm trải rộng trên diện tích khoảng 500ha thuộc huyện Ðông Anh, ngoại thành Hà Nội, di tích lịch sử này là minh chứng cho sự rạng rỡ của nền văn minh cổ đại Việt Nam.
Thành Ốc, với chín vòng xoáy tròn ốc, được người dân xưa gọi tên. Thời gian và chiến tranh đã tàn phá, chỉ còn lại ba vòng: thành nội, thành trung và thành ngoại, mang dấu tích xưa.
Thành ngoại, với chu vi khoảng 8km, được xây dựng theo phương pháp đào đất, khoét hào, đắp thành và xây lũy liền kề. Các lũy xưa cao từ 4-5m hoặc 8-12m. Thành trung, có chu vi khoảng 6,5km, cũng được xây dựng tương tự nhưng diện tích hẹp và kiên cố hơn. Thành nội, với diện tích khoảng 2km2, là nơi ở của vua An Dương Vương, các cung tần, mỹ nữ và quan lại dưới triều.

Thành Cổ Loa (khoảng 500ha) là kinh đô nước Âu Lạc do vua Thục An Dương Vương xây dựng.
Di chuyển đến Thành Cổ Loa ra sao?
Diễn ra vào ngày 6 tháng Giêng hàng năm, Lễ hội Cổ Loa là cơ hội tuyệt vời để bạn hòa mình vào không khí lễ hội sôi động. Từ sáng sớm, các nghi thức tế lễ trang nghiêm, những đoàn rước tưng bừng và các trò chơi dân gian độc đáo sẽ đưa bạn ngược dòng thời gian, khám phá nét văn hóa đặc sắc của mảnh đất Kinh Bắc. Lễ hội kéo dài đến ngày 16 tháng Giêng, kết thúc bằng lễ tạ trời đất, mang đến cho du khách trải nghiệm trọn vẹn.
Thành Cổ Loa, di tích cấp quốc gia, tọa lạc cách trung tâm thành phố chưa đầy 20km, là minh chứng cho lịch sử và văn hóa dân tộc với những giá trị to lớn cần được bảo tồn.

Thành Cổ Loa – Di sản quốc gia cần bảo tồn.
Từ trung tâm Hà Nội, di chuyển dọc theo quốc lộ 1A cũ khoảng 10km đến cầu Đuống. Tiếp tục đi về hướng thị trấn Yên Viên, rẽ trái vào quốc lộ 3. Sau 5km, bạn sẽ đến khu di tích.
Ngoài ra, du khách có thể lựa chọn xe buýt với các tuyến như 14, 17, 43, 46 và 59 để di chuyển trực tiếp đến địa điểm này.
3. Thành Cổ Loa có gì đặc biệt?
3.1 Nơi lưu giữ nhiều cổ vật giá trị
Thành Cổ Loa là nơi lưu giữ vô số cổ vật quý giá có niên đại hàng trăm năm. Di sản lịch sử này từng là nơi khai quật nhiều ngôi mộ cổ, rìu lưỡi xéo bằng đồng, trống đồng, hàng vạn mũi tên đồng ba cạnh và khuôn đúc mũi tên. Du khách có thể chiêm ngưỡng những báu vật này tại đây.

Thành Cổ Loa: Di sản lịch sử với nhiều cổ vật quý giá.
Nơi đây là điểm hẹn lý tưởng cho những ai say mê lịch sử, muốn tìm hiểu về thời kỳ dựng nước và giữ nước hào hùng của cha ông. Không chỉ là hành trình du lịch, đây còn là cơ hội để bạn học hỏi, bổ sung kiến thức và lưu giữ những kỷ niệm đáng nhớ về Hà Nội.

Thành Cổ Loa: Nơi kết nối lịch sử và văn hóa truyền thống Việt Nam.
3.2 Đền thờ An Dương Vương
Nằm giữa lòng thành cổ, đền thờ An Dương Vương (hay đền Thượng) được xem là nơi ở xưa kia của Vua Thục Phán. Ngôi đền tọa lạc trên gò đất hình đầu rồng, hai bên là rừng xanh, phía dưới là hai hố tròn tượng trưng cho đôi mắt rồng. Trước đền là hồ nước rộng lớn, ẩn chứa giếng Ngọc – nơi Trọng Thuỷ tự vẫn theo truyền thuyết.
Đền lưu giữ nhiều di vật quý giá như tượng An Dương Vương bằng đồng, cặp ngựa Hồng – Bạch, cùng các đồ vật bằng đồng, sứ, gỗ, vải. Cổng đền uy nghi với hai con rồng đá, thân uốn lượn, tay vuốt râu được chạm khắc tinh tế, thể hiện rõ nét kiến trúc thời Lê.

Toàn cảnh Đền Thượng (An Dương Vương) từ trên cao.
3.3 Am Bà Chúa
Nằm ngay sau gốc đa cổ thụ tỏa bóng mát rợp cả sân rộng, một lối đi hẹp được tạo thành từ hai nhánh cây rẽ đôi dẫn vào Am Bà Chú. Tại đây, ẩn mình dưới bóng mát của cây đa, là một tảng đá tự nhiên có hình dáng người cụt đầu, được người dân địa phương gọi là mộ Mị Châu.
Truyền thuyết kể rằng, sau khi gieo mình xuống biển, Mỵ Châu hóa thành hòn đá khổng lồ, trôi dạt về bãi Đường Cấm gần thành Cổ Loa. Dân làng dùng võng khiêng hòn đá về gốc đa nhưng võng đứt, hòn đá rơi xuống, họ lập am thờ ngay tại chỗ. Trên tường am có khắc bài thơ chữ Hán của nhà thơ Chu Mạnh Trinh, ghi lại câu chuyện bi thương của nàng công chúa.
Dù chưa rõ thực hư, truyền thuyết về công chúa Mỵ Châu vẫn được lưu truyền và thờ phụng tại đền. Nàng được tôn vinh trong trang phục kiêu sa, mỗi ngày thu hút đông đảo người dân đến dâng hương, thể hiện lòng thành kính.

Miếu Bà Chúa thờ Mỵ Châu, ẩn mình sau cây đa cổ thụ.
3.4 Giếng Ngọc
Giếng Ngọc, nằm giữa hồ Bán Nguyệt và cửa đền vua An Dương Vương, là nơi ghi dấu bi kịch tình yêu của Trọng Thủy và Mỵ Châu. Truyền thuyết kể rằng, Trọng Thủy đã gieo mình xuống giếng vì hối hận và tiếc thương nàng. Nước giếng Ngọc, nhìn từ xa, có màu đỏ ngầu, nổi bật giữa màu xanh của hồ và bóng cây mát rượi.

Giếng Ngọc nằm giữa hồ Bán Nguyệt, ngay cửa đền vua An Dương Vương.
Thành Cổ Loa, hơn là một di tích lịch sử, là biểu tượng của dân tộc Việt Nam, lưu giữ những giá trị truyền thống tốt đẹp. Ghé thăm nơi đây, du khách như được trở về quá khứ, đắm mình trong những câu chuyện xa xưa, trầm trồ trước kỳ quan kiến trúc của cha ông. Hãy đến với Thành Cổ Loa, sống lại lịch sử hào hùng, yêu thêm văn hóa và cội nguồn của dân tộc.
Nguồn: Tổng hợp