
Làng nghề cốm dẹp Phước Quới rộn ràng lễ hội truyền thống
Làng nghề cốm dẹp Phước Quới nhộn nhịp nhất vào mùa lễ hội, đặc biệt là lễ Ok Om Bok. Cốm dẹp là món cúng không thể thiếu. Ghé thăm làng nghề này, bạn sẽ được trải nghiệm những điều thú vị trong hành trình du lịch Sóc Trăng.
Làng nghề cốm dẹp Phước Quới: Giới thiệu
Làng nghề làm cốm dẹp Phước Quới nằm ở đâu?
Ấp Phước Quới, Xã Phú Tân, Châu Thành, Sóc Trăng.
Làng nghề làm cốm dẹp Phước Quới, với lịch sử hơn một thế kỷ, đã trở thành một phần không thể thiếu trong Lễ hội Ok Om Bok Sóc Trăng – lễ cúng Trăng vào Rằm tháng 10 âm lịch. Vào mùa lễ hội, làng nghề nhộn nhịp, tất bật phục vụ nhu cầu dâng lễ của người dân. Còn ngày thường, cốm dẹp vẫn được sản xuất bởi đây là món ăn vặt được nhiều người yêu thích, đặc biệt là du khách đến Sóc Trăng thường chọn mua về làm quà.

Cốm dẹp Sóc Trăng, đặc sản Ok-om-bok.
1.2 Đôi nét về món cốm dẹp Sóc Trăng
Lễ hội Ok-om-bok của người Khmer không thể thiếu mâm cúng với đủ loại trái cây, bánh, mứt và đặc biệt là cốm dẹp. Cốm được làm từ loại lúa nếp hạt dài, dẻo, thơm, phần đuôi hơi đỏ, được giã kỹ để tạo độ dẻo tự nhiên. Việc dâng cốm dẹp thể hiện lòng biết ơn của người Khmer đối với thần linh, đặc biệt là thần Mặt trăng, vì đã ban tặng mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Sử dụng lúa mới thu hoạch để làm cốm cúng trong lễ hội Ok-om-bok đã trở thành truyền thống lâu đời của người Khmer, thể hiện sự gắn kết mật thiết giữa con người và thiên nhiên.
Dù nhiều người dân Khmer đã không còn gắn bó với nghề nông nghiệp, nét đẹp văn hóa lâu đời vẫn được lưu giữ và bảo tồn. Làng nghề làm cốm dẹp Phước Quới là một minh chứng, nơi tập trung sản xuất cốm phục vụ nhu cầu sắm lễ trong dịp cúng Trăng hàng năm, góp phần giữ gìn nét đẹp truyền thống của cộng đồng.

Làng cốm Phước Quới rộn ràng chuẩn bị lễ hội.
Khám phá làng nghề làm cốm dẹp Phước Quới
2.1 Truyền thống làm cốm dẹp lâu đời
Nghề làm cốm dẹp ở làng Phước Quới đã tồn tại từ bao đời nay, đến cả người già nhất làng cũng chỉ nhớ rằng đã thấy cha mẹ, ông bà mình làm nghề này từ thuở ấu thơ. Hiện nay, dù dân tộc Khmer sinh sống đông đúc ở tỉnh Sóc Trăng, nhưng chỉ riêng ấp Phước Quới là nơi duy trì và giữ gìn nghề quết cốm dẹp độc đáo này. Ban đầu, khoảng 40 hộ dân trong làng sản xuất cốm dẹp theo từng gia đình nhỏ lẻ. Nhờ sự quan tâm của địa phương và tinh thần đoàn kết, Phước Quới đã hình thành mô hình hợp tác xã, góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường tiêu thụ.
Làng nghề làm cốm dẹp Phước Quới mang trong mình lịch sử hơn 100 năm, được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Từ cha ông, con cháu tiếp nối truyền thống, tạo nên những công thức riêng biệt, tạo ra loại cốm dẹp chất lượng. Dù công việc vất vả, thu nhập không cao, người dân Phước Quới vẫn kiên trì gìn giữ nghề truyền thống, xem đó là bản sắc riêng của dân tộc.
Làng nghề làm cốm dẹp Phước Quới đã khẳng định vị thế với thương hiệu riêng, được ưa chuộng bởi cộng đồng Khmer Sóc Trăng và các vùng lân cận. Cốm dẹp không chỉ là sản phẩm đặc trưng mà còn được chế biến thành bánh tét cốm dẹp Sóc Trăng thơm ngon, hấp dẫn, góp phần làm phong phú ẩm thực địa phương.

Cốm dẹp là kế sinh nhai của nhiều gia đình ở Phước Quới.
Bí quyết làm nên cốm dẹp chất lượng:
Nắm vững kỹ thuật rang, xay, và vo gạo nếp, kết hợp với bí quyết chọn nguyên liệu tươi ngon. Bên cạnh đó, sử dụng khuôn in phù hợp và kỹ thuật đóng gói cẩn thận cũng góp phần tạo nên sản phẩm chất lượng.
Làng nghề làm cốm dẹp Phước Quới là nơi bạn có thể khám phá bí mật của một mẻ cốm ngon. Nếp được người dân Sóc Trăng sử dụng là loại nếp thuần chủng, được gieo trồng trên đất màu mỡ của xã Đại Tâm, huyện Châu Thành. Hạt nếp này to và chắc hơn nhiều so với nếp thường, tạo nên vị cốm thơm ngon và đặc biệt.
Chế biến cốm dẹp là một quá trình tỉ mỉ, công phu. Sáng sớm 5h tại Làng nghề Phước Quới, các hộ gia đình đã thức dậy để làm việc. Vào tháng 9 âm lịch, khi mùa lễ hội tháng 10 cận kề, nhiều cơ sở thậm chí thức trắng đêm để chuẩn bị. Tiêng giã cốm đều đều vang lên suốt đêm, cho thấy sự hối hả, tất bật của người dân làng nghề.
Để có cốm ngon, người dân làng Phước Quới phải trải qua nhiều công đoạn tỉ mỉ. Nếp nguyên vỏ được ngâm, rửa sạch để nở và loại bỏ hạt lép. Sau đó, nếp ráo nước được rang trên bếp than củi với lửa nhỏ vừa phải, từ từ nóng lên và nổ đều. Nếp còn nóng được giã ngay, giữ trọn vị dẻo, thơm, ngon. Giã cốm thủ công là truyền thống của làng, giúp người dân căn lực tay phù hợp, cho ra thành phẩm ngon và không bị nát.
Để tạo nên những mẻ cốm dẹp thơm ngon, cần sự kết hợp nhịp nhàng của 4 người. Hai người cầm chày nặng tới 10kg, giã nhẹ nhàng để vỡ vỏ, rồi mạnh mẽ tách hạt, tạo nên cốm trắng đều. Một người đảo và trộn, một người sàng sạch bụi. Nam thanh niên vạm vỡ thường đảm nhận công việc giã, mỗi ngày có thể giã được 40-60kg cốm. Gia đình có điều kiện tại Làng nghề làm cốm dẹp Phước Quới mở lò rang riêng, còn những nhà khác đi làm công cũng đủ kiếm sống ấm no.
Cốm dẹp giã xong được trộn đều với dừa rám bào mỏng, nước dừa và đường cát trắng theo tỷ lệ 1kg cốm: 1 trái dừa rám: nước dừa + 500g đường. Nước dừa và đường ngấm vào cốm, tạo nên vị ngọt thanh, mùi thơm nức mũi, vô cùng hấp dẫn. Để tăng thêm hương vị, người ta thường thêm một ít dừa nạo, đậu phộng rang giã nhuyễn, đậu xanh hấp hoặc mè rang.
Cốm dẹp Sóc Trăng mang hương vị tương đồng với cốm làng Vòng Hà Nội nhưng có nét riêng biệt. Cốm Sóc Trăng ngọt hơn, thơm dịu nhẹ nhờ sự kết hợp của hai loại nếp. Hạt cốm dẹp có độ bùi, càng nhai càng đậm đà, khác hẳn với hạt cốm làng Vòng mềm, dẻo.

Cốm rang thủ công, thơm ngon, đậm vị.

Làm cốm vất vả, công phu.
2.3 Mua cốm dẹp về làm quà
Ghé thăm Làng nghề làm cốm dẹp Phước Quới, bạn đừng bỏ lỡ cơ hội mua đặc sản này về làm quà. Cốm dẹp được làm thủ công, không chất bảo quản nên chỉ giữ được độ tươi ngon trong 1-2 ngày. Nếu bảo quản trong tủ lạnh, cốm có thể giữ được lâu hơn nhưng hương vị sẽ giảm đi. Giá bán tại làng nghề hiện nay là 50.000 VND/500gr, vừa ngon vừa rẻ, bạn có thể mua về thưởng thức hoặc làm quà cho người thân.

Cốm dẹp: trắng, giá rẻ hơn cốm làng Vòng.
Làng nghề làm cốm dẹp Phước Quới là điểm đến hấp dẫn cho du khách khi đến Sóc Trăng. Hải Âu Travel gợi ý bạn ghé thăm để thưởng thức hương vị độc đáo của món đặc sản này. Cốm dẹp Phước Quới với hương vị thơm ngon, ngọt thanh chắc chắn sẽ làm hài lòng mọi du khách.
Nguồn: Tổng hợp