
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng: Nét đẹp văn hóa Khmer rực rỡ sắc màu
Chôl Chnăm Thmây ở Sóc Trăng là dịp cộng đồng Khmer đón năm mới, cầu mong bình an, tưởng nhớ tổ tiên. Cùng Hải Âu Travel du lịch Sóc Trăng, trải nghiệm lễ hội độc đáo này.
Lễ hội Ok Om Bok và Chôl Chnăm Thmây là hai ngày lễ trọng đại của người Khmer Nam Bộ, thu hút đông đảo du khách tham dự, mang đến trải nghiệm văn hóa đặc sắc.
Lễ hội Chol Chnam Thmay Sóc Trăng: nét đẹp văn hóa
Nguồn gốc lễ hội Chôl Chnăm Thmây ở Sóc Trăng gắn liền với tín ngưỡng Phật giáo Nam tông, kỷ niệm ngày Đức Phật Thích Ca Mâu Ni nhập Niết bàn.
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây ở Sóc Trăng là ngày lễ trọng đại của đồng bào Khmer, mang nhiều nét tương đồng với Tết Bunpimay của Lào, Tết Songkran của Thái Lan và Tết Thingyan của Myanmar. Vào dịp này, người Khmer náo nức chuẩn bị đón Tết bằng cách sửa sang, quét dọn nhà cửa, chùa chiền, treo cờ và khẩu hiệu “Sua Sđey Chnăm Thmây” – lời chúc mừng năm mới rộn rã.
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng, một nét văn hóa đặc sắc của người Khmer, gắn liền với truyền thuyết về sự chuyển giao từ Bà La Môn giáo sang Phật giáo. Ngoài niềm tin vào Phật giáo, người Khmer còn tin rằng mỗi năm, một vị thần trên trời sẽ hạ phàm để bảo vệ và phù hộ cho họ một năm bình an, mùa màng bội thu. Ngày mà vị thần này giáng trần được xem là ngày đầu tiên của năm mới, đánh dấu sự khởi đầu cho một năm mới tốt đẹp.

Lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng là Tết của người Khmer.
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây ở Sóc Trăng là dịp để người dân Khmer tưởng nhớ tổ tiên, cầu mong mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, cuộc sống ấm no, hạnh phúc.
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng là dịp đặc biệt để cộng đồng Khmer sum họp, chào đón năm mới và tưởng nhớ tổ tiên. Đây cũng là lúc họ gửi gắm ước vọng về một năm mới an lành, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu.
Khác với người Việt hay Hoa ăn Tết sau mùa thu hoạch, đồng bào Khmer lại mừng năm mới trước khi mùa vụ bắt đầu. Lễ Chôl Chnăm Thmây, đánh dấu sự chuyển giao giữa mùa nắng và mùa mưa, là dịp người Khmer cầu mong mùa khô qua mau để gieo trồng. Họ tin rằng thời gian này, cỏ cây hồi sinh, thiên nhiên trỗi dậy sức sống, là khởi đầu của một năm mới.
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng diễn ra khi nào?
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng diễn ra vào đầu tháng Chét của lịch Phật giáo Khmer, rơi vào khoảng giữa tháng 4 dương lịch, tương đương với tháng 3 âm lịch. Đây là một lễ hội đậm màu sắc văn hóa nông nghiệp đặc trưng của Đồng bằng sông Cửu Long, gắn bó mật thiết với vòng đời cây lúa nước. Vào thời điểm này, nông dân được nghỉ ngơi sau một mùa thu hoạch bận rộn. Mùa khô đã đến đỉnh điểm, lúa đã thu hoạch xong, mọi hoạt động trồng trọt, chăn nuôi đều tạm dừng, chờ đợi mùa mưa trở lại.
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng, đánh dấu mùa mưa và mùa vụ mới, từng là lễ hội lớn nhất trong năm với thời gian kéo dài 10-15 ngày. Tuy nhiên, theo xu thế đơn giản hóa lễ hội hiện nay, Chôl Chnăm Thmây được rút gọn chỉ còn 3 ngày, năm nhuận là 4 ngày.

Sóc Trăng rộn ràng chuẩn bị Chôl Chnăm Thmây. (Ảnh: Huỳnh Phương)

Lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng chỉ diễn ra 3 ngày, nhưng công đoạn chuẩn bị cho nghi lễ kéo dài. (Ảnh: Huỳnh Phương)
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng: Những điều thú vị
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng: Những nghi lễ đặc trưng
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây ở Sóc Trăng là dịp để người Khmer sum họp gia đình, mừng năm mới, thăm hỏi họ hàng và chúc nhau sức khỏe, cuộc sống yên vui, phát đạt. Ba ngày lễ hội mang không khí ấm áp, vui tươi, tương tự như Tết Nguyên đán của người Việt.
Không khí rộn ràng của lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng tràn ngập khắp nơi. Người Khmer tất bật sắm sửa quần áo mới, sửa sang nhà cửa, chuẩn bị đầy đủ thức ăn, đồ uống cho 3 ngày Tết. Công việc thường nhật tạm gác lại, người lao động xa quê trở về, ai ai cũng rạng rỡ, háo hức đón chào năm mới.
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng thường kéo dài 3 ngày, diễn ra tập trung tại các chùa lớn trong vùng.
+ Ngày đầu tiên: Chôl Sangkran Thmây
Chôl Sangkran Thmây, ngày đầu tiên của lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng, đánh dấu sự khởi đầu của niềm vui và lễ nghi truyền thống. Người dân tắm gội, diện quần áo đẹp, đội cỗ lên chùa tham dự lễ rước Đại lịch (Maha Sangkran) – nghi lễ được tổ chức vào giờ tốt đã được chọn sẵn, bất kể sáng hay chiều.
Sau khi Đại lịch được khiêng đi vòng quanh chính điện 3 vòng, nghi lễ cầu bình an cho người dân bắt đầu. Giống như giao thừa của người Việt, Lễ rước Đại lịch của người Khmer mang ý nghĩa tiễn đưa điều xui xẻo, gửi gắm hy vọng về một năm mới an lành, may mắn.
+ Ngày thứ 2: Wonbơf
Ngày thứ hai của lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng là nghi lễ dâng cơm và đắp núi cát. Đặc biệt, nếu là năm nhuần, lễ hội sẽ kéo dài thêm một ngày Wonbơf. Thay vì khất thực vào sáng sớm như thường lệ, các nhà sư trong lễ hội sẽ được gia đình mang cơm đến chùa dâng cúng. Trước khi dùng bữa, nhà sư sẽ tụng kinh tạ ơn, chúc phúc cho gia chủ và cầu siêu cho người thân đã khuất của họ.
Buổi chiều ngày Wonbơf, lễ đắp núi cát diễn ra với niềm tin thiêng liêng của người Khmer. Họ đắp những ngọn núi cát nhỏ theo tám hướng và một ngọn ở trung tâm, tượng trưng cho vũ trụ. Mỗi hạt cát được đắp lên là một lời cầu nguyện cho sự giải thoát khỏi tội lỗi và mang lại nhiều phúc đức trong năm mới. Ngày nay, tại một số chùa, cát được thay bằng lúa và gạo, sau lễ hội, số lương thực này sẽ được cung cấp cho các nhà sư hoặc hỗ trợ cho người nghèo.
+ Ngày thứ 3: Lơng Săk
Lơng Săk, ngày cuối cùng và trọng đại nhất của lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng, là dịp bà con Khmer thực hiện nghi lễ tắm tượng Phật và cầu siêu, thể hiện lòng thành kính và mong ước an lành.
Lễ cầu siêu tại chùa, với nghi thức đắp núi cát, nhằm hồi hướng phước đức đến ông bà, cha mẹ và người thân đã khuất. Buổi chiều, Lễ tắm tượng Phật diễn ra, tiếp nối là nghi thức tắm tượng ông bà, cha mẹ tại nhà. Giống như lễ Sene Đôn Ta của người Khmer, nghi lễ này thể hiện lòng hiếu thảo, cầu mong phước lành cho bậc trưởng bối và xin tha thứ những lỗi lầm trong năm cũ.

Lễ hội Chôl Chnăm Thmây rộn ràng ở Sóc Trăng.

Rước Đại lịch khai mạc lễ mừng năm mới (Ảnh: Tuấn Đức/TTXVN)

Ngày Wonbơf, gia đình mang cơm đến chùa, dâng sư và cầu phúc.

Lễ đắp núi cát diễn ra chiều Wonbơf.

Sóc Trăng kết thúc Chôl Chnăm Thmây bằng Lễ tắm Phật và cầu siêu.
3.2 Các hoạt động thú vị khác
Lễ hội Chôl Chnăm Thmây ở Sóc Trăng không chỉ là dịp để người Khmer thực hiện nghi thức Phật giáo mà còn là cơ hội để cộng đồng cùng tham gia các hoạt động văn hóa nghệ thuật sôi động. Từ thả diều, đánh quay lửa, hát đối đáp aday, hát dù kê, múa Răm vông đến múa trống xa-dăm, lễ hội mang đến không khí vui tươi, rộn ràng cho người dân.
Không chỉ có Tết Nguyên đán, Sóc Trăng còn rực rỡ sắc màu với những lễ hội đặc sắc như Lễ hội Thác Côn hùng vĩ, Lễ thả đèn nước Lôi Prôtip lung linh và Lễ hội đua ghe ngo sôi động. Nơi đây thu hút du khách thập phương bởi nét văn hóa độc đáo và những trải nghiệm khó quên.

Tắm nước mát trong lễ hội Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng. (Ảnh: Thanh Vũ/TTXVN)

Múa hát rộn ràng chào mừng Chôl Chnăm Thmây Sóc Trăng. (Ảnh: Trung Hiếu/TTXVN)
Sóc Trăng là điểm đến lý tưởng cho những ai yêu thích văn hóa độc đáo. Lễ hội Chôl Chnăm Thmây với những nghi lễ truyền thống đầy màu sắc chắc chắn sẽ để lại ấn tượng khó quên trong bạn. Ngoài lễ hội, bạn còn có cơ hội thưởng thức các đặc sản nổi tiếng như vú sữa tím Xuân Hòa hay nhãn xuồng cơm vàng Vĩnh Châu, mang đến trải nghiệm ẩm thực tuyệt vời.
Nguồn: Tổng hợp